Het naamplaatje naast de bel zegt ‘R. Wirht’. Dat moet een vergissing zijn, denk ik; Ritania heet toch Wirth? Maar als ik binnen ben, brengt het naamplaatje me onmiddellijk bij de kern: slavernij. En bij de gevolgen ervan, tot op de dag van vandaag.
Slavernij zit in de vezels van mijn familiegeschiedenis. Mijn vader komt uit Suriname, mijn moeder van Curaçao. Van beide kanten komen mijn voorouders dus van plaatsen waar Nederland slavernij dreef met tot slaaf gemaakten die vanaf de Afrikaanse westkust werden verscheept naar De West.
Kun je verantwoordelijk zijn voor wat anderen hebben gedaan? Het antwoord van moderne westerse mensen is vaak: nee, dat kan niet; ik ben alleen verantwoordelijk voor wat ik zelf gedaan heb. Tegelijk is er een besef van een collectieve verantwoordelijkheid, bijvoorbeeld voor het slavernijverleden. De Bijbel kent die collectieve verantwoordelijkheid ook.
Vandaag vieren we 75 jaar vrijheid. Theoloog des Vaderlands Samuel Lee – gevlucht uit het Midden-Oosten – woont al bijna veertig jaar in ons vrije land. Hij heeft die vrijheid hoog, ook al is die nu beperkt door het coronavirus.
