Bijbel in Gewone Taal (BGT)
6

Wees tevreden

Geniet van je rijkdom

61Ik heb gezien wat voor treurige dingen er nog meer op aarde gebeuren. Dingen waar veel mensen onder lijden.

2Stel dat iemand alles heeft wat hij wil hebben. God heeft hem rijk gemaakt, hij heeft veel bezit en iedereen heeft respect voor hem. Maar God laat hem niet genieten van al zijn rijkdom. Nee, iemand anders krijgt zijn bezit. Wat is dat dan zinloos, en wat is dat treurig!

3Stel dat zo iemand honderd kinderen zou krijgen. En dat hij heel lang leeft. Wat heeft hij daaraan, als hij niet tevreden is met zijn leven? Wat heeft hij daaraan, als hij niet eens netjes begraven wordt aan het eind van zijn leven? Dan heeft een doodgeboren kind het beter! 4Zo’n kind is er maar heel even en verdwijnt weer in de duisternis. Niemand kent zijn naam. 5Zo’n kind heeft de zon nooit gezien en weet niets van het leven. Maar dat kind heeft rust, meer rust dan die rijke man. 6Want die man kan wel tweeduizend jaar oud worden. Maar als hij niet geniet van zijn leven, dan heeft hij daar niets aan. Uiteindelijk gaat hij toch dood, net als iedereen.

Wees tevreden met wat je hebt

7Mensen werken hard om te kunnen eten. Maar ze zijn niet tevreden en willen steeds meer.

8Wat heb je eraan om wijs te zijn? Wijsheid geeft niet meer voordeel dan dwaasheid. Stel dat je precies weet hoe je met mensen moet omgaan. Als je arm bent, heb je daar niets aan.

9Je kunt beter tevreden zijn met wat je hebt, dan verlangen naar wat je nog niet hebt. Want ook dat is zinloos, je bereikt er niets mee.

Het leven gaat snel voorbij

10God heeft lang geleden bepaald wat de mens is. Een mens is een mens. Hij moet niet in discussie gaan met God, want die is sterker dan hij. 11Hoe meer woorden een mens dan gebruikt, hoe zinlozer het wordt. Je hebt er niets aan.

12Niemand weet wat goed is voor een mens. Een mens leeft maar kort. Zijn leven gaat zo snel voorbij als een schaduw. En niemand kan hem vertellen wat er na zijn dood op aarde zal gebeuren.

7

Zoek naar wijsheid

Verdriet maakt je sterk

71Je hebt meer aan waardering van andere mensen dan aan rijkdom.

De dag waarop je sterft, is beter dan de dag waarop je wordt geboren. 2Je kunt beter naar een begrafenis gaan dan naar een feest. Want uiteindelijk gaat ieder mens dood, denk daar goed aan.

3Je kunt beter verdrietig zijn dan vrolijk. Want verdriet maakt je sterker. 4Iemand die wijs is, denkt veel na over de dood. Maar iemand die dwaas is, denkt liever aan vrolijke dingen.

Luister niet naar een dwaas

5Het is goed om te luisteren naar de kritiek van iemand die wijs is. Dat is beter dan te luisteren naar een dwaas die lachend vertelt hoe goed je bent. 6Want het lachen van een dwaas betekent niets, je hebt er niets aan.

7Een wijs mens kan domme dingen doen in ruil voor geld. Iemand die zich laat omkopen, kun je niet langer vertrouwen.

Wijze raad

8Je kunt beter iets afmaken dan aan iets beginnen.

Je kunt beter bescheiden zijn dan trots.

9Je moet je niet te snel ergeren. Vooral dwaze mensen ergeren zich snel.

10Je moet je niet afvragen waarom vroeger alles beter was. Dat is niet erg verstandig.

11Iemand die veel bezit, kan maar het beste ook wijs zijn. Daar hebben alle mensen voordeel van. 12En wijsheid geeft net zo veel bescherming als geld. Maar iemand die wijs is, heeft een beter leven. Dat is het grote voordeel.

Wees blij als het goed met je gaat

13Let eens op alles wat God gemaakt heeft. Recht is recht en krom is krom, niemand kan daar iets aan veranderen. 14Wees blij op de dagen dat het goed met je gaat. Maar bedenk dat God ook de slechte dagen gemaakt heeft. En niemand weet wat er in de toekomst zal gebeuren.

Kies voor het juiste midden

15Ik heb veel gezien in mijn korte bestaan. Ik zag dat een goed mens al jong kan sterven. En een slecht mens kan een lang leven hebben. 16Daarom is het beter om niet al te goed te zijn, en ook niet al te wijs. Want dan zou je jezelf schade doen. 17Maar gedraag je ook niet al te slecht en doe niet al te dom. Want dan zou je te vroeg sterven. 18Kies het juiste midden. Wie eerbied voor God heeft, vindt de juiste middenweg.

Wees verstandig

19Eén wijs mens heeft meer invloed dan de tien machtigste mannen van een stad.

20Er is geen mens op aarde die alleen maar goede dingen doet en nooit een fout maakt. 21Let dus niet op alles wat er om je heen gezegd wordt. Misschien zou je dan horen dat iemand je beledigt. 22En je weet heel goed dat jij zelf ook vaak mensen beledigt.

Echte wijsheid is niet te vinden

23Ik heb geprobeerd om de zin van alles te vinden, en ik was van plan om wijs te worden. Maar dat lukte niet. 24Het leven is moeilijk te begrijpen. Mensen hebben daar niet genoeg verstand voor.

25Ik begon steeds meer over alles na te denken. Ik wilde alles onderzoeken en wijsheid vinden. Ik zocht naar een antwoord op mijn vragen. Ik wilde begrijpen hoe dom slechte mensen zijn. En hoe onverstandig mensen zijn die alleen maar domme dingen doen.

26En toen ontdekte ik iets dat nog erger is dan de dood. Dat is een vrouw die probeert om je in haar macht te krijgen. Ze wil je vangen en vastbinden. Alleen iemand die doet wat God vraagt, kan van haar loskomen. Maar iemand die slechte dingen doet, blijft in haar macht. 27Dat antwoord heb ik gevonden nadat ik over alles nagedacht had.

28Ik heb ook nog andere antwoorden gezocht, maar ik heb ze niet gevonden. Er wordt gezegd: ‘Tussen duizend mensen vond ik er maar één die verstandig was, en dat was geen vrouw.’

29Eigenlijk heb ik maar één antwoord gevonden: God heeft de mensen eerlijk en eenvoudig gemaakt. Maar de mensen maken alles te ingewikkeld.

8

Je kunt zien of iemand wijs is

81Hoe kun je zien dat iemand wijs is en de dingen kan verklaren? Zijn gezicht straalt en hij kijkt vriendelijk.

Wees gehoorzaam aan de koning

2Wees gehoorzaam aan de koning. Dat heb je aan God beloofd. 3Loop niet te snel bij de koning weg, en verzet je ook niet tegen hem. Want de koning kan doen wat hij wil! 4Als hij iets wil, dan gebeurt het ook. Niemand durft tegen hem te zeggen: ‘Waarom doet u dat?’ 5Als je de koning gehoorzaamt, kom je niet in de problemen.

Iemand die wijs is, weet wat het juiste moment voor iets is. 6Want er is voor alles een geschikte tijd.

Niemand kan in de toekomst kijken

De mensen hebben veel zorgen. 7Niemand weet wat er in de toekomst zal gebeuren. Niemand kan vertellen hoe het dan zal zijn. 8Geen mens kan bepalen hoe lang hij zal leven. Of wanneer hij zal sterven. Niemand kan vluchten voor de dood. En als je in de macht bent van het kwaad, zul je zeker sterven.

9Ik heb dat allemaal gezien, en ik heb nagedacht over alles wat er op aarde gebeurt. Ik heb gezien dat mensen soms hun macht gebruiken om andere mensen kwaad te doen.

Het kwaad wordt niet altijd gestraft

10Ik heb ook gezien hoe slechte mensen een mooie begrafenis kregen. Ze werden vanuit de tempel naar hun graf gedragen. Maar goede mensen werden door iedereen vergeten. Ook dat is moeilijk te begrijpen.

11Vaak duurt het lang voordat iemand gestraft wordt voor een slechte daad. En dan denken de mensen: Het is niet erg om kwaad te doen.

12Een slecht mens kan wel honderd keer iets verkeerds doen en toch een lang leven hebben. Ik weet natuurlijk wel hoe het zou moeten gaan: Dat het goed gaat met iemand die God vereert. Juist omdat hij God vereert. 13En dat het slecht afloopt met een slecht mens. Dat zijn leven niet lang duurt, maar zo snel voorbijgaat als een schaduw. Juist omdat hij God niet wil vereren. 14Maar toch gebeuren er dingen in de wereld die zinloos zijn. Eerlijke mensen krijgen een slecht leven, en slechte mensen krijgen een goed leven. Ik vind dat allemaal zo zinloos!

Geniet van het leven

15Daarom zeg ik: Geniet van het leven! Er is niets beters op de wereld dan eten en drinken en vrolijk zijn. Een mens moet hard werken tijdens het leven dat God hem op deze aarde geeft. Maar als je geniet, dan kun je het leven aan.

Een mens kan niet alles begrijpen

16-17Ik heb mijn uiterste best gedaan om wijs te worden. En om alles te begrijpen wat er op aarde gebeurt. Maar de dingen die God doet, kun je niet begrijpen. Ook al denk je er dag en nacht over na. En ook al geef je jezelf nooit rust. Zelfs een wijs mens kan niet begrijpen wat er op aarde gebeurt, ook al zegt hij van wel.

Door deze website verder te gebruiken ga je akkoord met plaatsing en gebruik van cookies door het NBG en derden conform onze privacyverklaring.[bericht verbergen]